२०८१ असार ३०, आईतबार
Health Aawaj logo
गृहपृष्ठसमाचारनीतिगत काम छाडेर हाकिमहरूको सरुवामा रमाउँदैं स्वास्थ्यमन्त्री

नीतिगत काम छाडेर हाकिमहरूको सरुवामा रमाउँदैं स्वास्थ्यमन्त्री


काठमाडौं—लामो संसदीय राजनीतिबाट पहिलो पटक राजकीय पदमा पुगेका स्वास्थ्य तथा जनसंख्यामन्त्री विरोध खतिवडाले यसअघिका मन्त्रीहरुकै पदचाप पछ्याउँदैं स्वास्थ्यका उच्च अधिकारीहरुको सरुवालाई नै प्राथमिकता बनाएका छन् ।

स्वास्थ्यमन्त्री भएको २ महिना नपुग्दैं उनले झण्डै एक दर्जन सरुवा गरिसकेका छन् । नीतिगत अप्ठ्याराहरु सहज बनाउन भूमिका खेल्नुपर्ने मन्त्री उच्च अधिकारीहरुको सरुवामै केन्द्रित हुँदा मन्त्रालयको नीतिगत कामहरु अलपत्र पर्न थालेका छन् । यसअघि मन्त्रालयले अगाडि सारेका प्रतिष्ठान छाता ऐन, फुड एण्ड एडमिनिष्ट्रेसन, सेन्ट्रल फर डिजिज कन्ट्रोललगायतका दूरगामी नीतिगत कामहरु थाती राखेर मन्त्री सरुवामै अल्झिन थालेका छन् ।

सरकारको महत्वकांक्षी र महत्वपूर्ण मानिएको स्वास्थ्य विमा सहज बनाउने नीतिगत काममा पनि मन्त्रीको रुचि देखिदैन् । त्यसैगरी, सरकारी स्वास्थ्य सेवालाई आमूल परिवर्तन गर्न कोशेढुंगा सावित हुने मानिएको ‘एक स्वास्थ्य संस्थाः एक चिकित्सक÷स्वास्थ्यकर्मी’ कार्यक्रम पनि अलपत्र नै छ । अघिल्लो सरकारले एकै पटक शिलान्यास गरेर सुरु गरेका ३ सय ९७ अस्पतालहरुको अनुगमनको अवस्था नाजुक छ । १२ औं तहको प्रमुखसहित ८ सय ३४ दरबन्दी थप भएको वीर अस्पताल १० औं तहको नेतृत्वमा चलेको छ भने कर्मचारी पदपूर्ति अगाडि बढ्न सकेको छैन । ३ सय ५० भन्दा बढी ११ औं तह दरबन्दी भएतापनि २ सयभन्दा बढी ११ औं तहका दरबन्दी रिक्त छन् । त्यो भन्दा बढी १० औं र ११ औं तहका विशेषज्ञ चिकित्सकको दरबन्दी खाली नै छ ।

स्वास्थ्य सेवा मन्त्रीले सम्पादन गर्नुपर्ने नीतिगत कामको चाङ रहँदा—रहँदै पनि विगतका मन्त्रीहरुकै शैली पछ्याउँदैं खतिवडा सरुवामै मग्न हुन थालेका छन् । परिणाम नै मान्नुपर्छ, पछिल्लो एक सातामा मात्रै उनले ८ जना स्वास्थ्यका उच्च अधिकारीहरुको सरुवा गरेका छन् ।

मन्त्रालयको महत्वपूर्ण महाशाखा मानिएको अन्तर्राष्ट्रिय समन्वय महाशाखामा स्त्री तथा प्रसुती रोग विशेषज्ञ डा. संगीता मिश्रालाई ल्याइएको छ । सो महाशाखा सम्हालिरहेकी रिता जोशीलाई मन्त्रालयमै फाजिलमा थन्काइएको छ । डा. मिश्रा निर्देशक रहेको प्रसुती अस्पतालको निर्देशकमा एनेस्थेसियोलोजिष्ट डा. अमिरबाबु श्रेष्ठलाई ल्याइएको छ । उनी सोही अस्पतालका एनेस्थेसियोलोजिष्ट हुन् । संगठन संरचनामा प्रसुती गृहको निर्देशक अब्स्टेटिक तथा गाइनोकोलोजिष्ट रहने व्यवस्था छ ।

दुई महिनाअघि मात्रै परिवार कल्याण महाशाखाबाट सार्क क्षयरोग केन्द्रमा लगिएका डा. तारा पोखरेललाई नीति, योजना तथा अनुगमन महाशाखामा ल्याइएको छ । डा. पोखरेल आगामी माघ १० गते सेवाबाट अनिवार्य अवकास पाउँदैछन् । यसअघिका नीति, योजना तथा अनुगमन महाशाखा प्रमुख डा. गुणराज लोहनी १२ औं तहमा बढुवा भएपछि सो पद खाली रहेको थियो ।

डा. पोखरेलको ठाउँमा ट्रोपिकल डिजिजका विशेषज्ञ डा. अनुप बाँस्तोलालाई लगिएको छ । कोभिड—१९ को समयमा शुक्रराज ट्रोपिकल तथा सरुवा रोग अस्पतालमा उत्कृष्ट काम गरेका डा. बाँस्तोलालाई सेवा समूह नै नमिल्ने सार्क क्षयरोग केन्द्रमा थन्काउन लगिएको हो । सो केन्द्र पनि मन्त्रीलाई मन परेका व्यक्तिहरु थन्काउने ठाउँका रुपमा लिइन्छ । डा. बाँस्तोलाको ठाउँमा सोही अस्पतालका चिकित्सक डा. मनिषा रावललाई जिम्मेवारी दिइएको छ ।

स्वास्थ्य सेवा विभागको सबैभन्दा आकर्षक ठाउँ मानिने व्यवस्थापन महाशाखाको जिम्मेवारी अर्थोपेडिक सर्जन डा. रुद्र मरासिनीलाई दिइएको छ । डा. मरासिनी राष्ट्रिय ट्रमा सेन्टरमा कार्यरत ११ औं तहका अर्थोपेडिक सर्जन हुन् । संगठन संरचनाअनुसार व्यवस्थापन महाशाखाको प्रमुख हेल्थ इन्पेक्सन समूह ११ औं तह रहने व्यवस्था छ । यसअघि सो महाशाखा प्रमुख डा. भिमसिंह तिंकरी रहेका थिए । उनी १२ औं तह बढुवा भएपछि सो पद खाली रहेको थियो ।

सोही महाशाखाअन्तर्गतको व्यवस्थापन शाखाका प्रमुख उपेन्द्र ढुंगानालाई पनि हटाइएको छ । उनको ठाउँमा यसअघि पटक—पटक विवादमा तानिएका सुरेन्द्र चौरासियालाई लगिएको छ । मन्त्री खतिवडाका विज्ञ सल्लाहकार डा. रमेश ढकाल सरुवा नियमित प्रक्रियामा भएको बताउँछन् । ‘केही खाली ठाउँमा पूर्ति गरिएको मात्रै हो,’ उनले हेल्थआवाजसँग भने, ‘यो नियमित प्रक्रियाअन्तर्गत हो । काम गर्न सजिलोको लागि गरिएको हो ।’

स्वास्थ्य मन्त्रालयका पूर्व प्रमुख विशेषज्ञ डा. सुशील प्याकुरेल पार्टीनिकट कर्मचारीहरुको लबिइङ र पार्टी निकटका ल्याएपछि काम गरिदिइहाल्छन् भन्ने मन्त्रीको मनोविज्ञानका कारण मन्त्रीहरुको पहिलो ध्यान सरुवा जाने गरेको बताउँछन् । ‘मन्त्रीहरु राजनीति पार्टी निटकको ल्याएपछि आफूले चाहेको काम भइहाल्छ भन्ने ठान्छन् । तर, एउटा सिष्टम हुन्छ, ऐननियम छन्,’ उनी भन्छन्, ‘सिद्धान्त मिलेपनि नमिलेपछि कर्मचारी ऐननियमबाहेक काम गर्न सक्दैनन् । तर, सिद्धान्त मिलेपनि नमिलेपनि ऐन, नियम नै फ्लो गर्ने हो ।’

मन्त्रीहरु अन्य महत्वपूर्ण कामहरु छाडेर सरुवामै केन्द्रित हुँदा यसले दुई वटा प्रभाव पार्ने डा. प्याकुरेल बताउँछन् । ‘एउटा आफ्नो कर्तव्य पालना गर्ने प्रतिवद्ध कर्मचारीलाई असर गर्छ,’ उनी भन्छन्, ‘अर्को, सही व्यक्ति नछान्दा नेतृत्वलाई नमान्ने समस्या पनि हुन्छ ।’


क्याटेगोरी : समाचार



तपाईको प्रतिक्रिया दिनुहोस


ट्रेण्डिङ